บทความนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาประวัติความเป็นมาและวิวัฒนาการของอัตราดอกเบี้ยตามกฎหมายไทยและต่างประเทศโดยเฉพาะปัญหาการคิดอัตราดอกเบี้ยตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (แก้ไขเพิ่มเติม) พ.ศ.2564 จากการศึกษาพบว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ.2564 บทบัญญัติของกฎหมายที่แก้ไขใหม่นั้นยังมีปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการคิดคำนวณอัตราดอกเบี้ยตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ด้วยกันหลากหลายประเด็น ดังนั้น หากภาครัฐประสงค์ที่จะคุ้มครองลูกหนี้ที่ต้องรับภาระจากอัตราดอกเบี้ยที่สูงเกินไป ภาครัฐควรเป็นผู้จัดหาแหล่งเงินกู้ที่มี ในมาตรา 7 มาตรา 224 และมาตรา 224/1 ทั้งนี้ โดยมีเจตนารมณ์ในการคุ้มครองลูกหนี้ที่ต้องรับภาระจากอัตราดอกเบี้ยที่สูงเกินไป จะเห็นได้ว่ายังไม่อาจบรรลุวัตถุประสงค์ได้อย่างแท้จริง เนื่องจากแม้จะมีการกำหนดอัตราดอกเบี้ยและกำหนดวิธีการในการปรับเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ยไว้ แต่ภายใต้หลักเสรีภาพในการทำสัญญาหรือหลักอิสระทางแพ่ง ทำให้คู่สัญญาสามารถใช้การแสดงเจตนาตกลงอัตราดอกเบี้ยให้แตกต่างไปจากที่กฎหมายกำหนดได้ และข้อตกลงที่แตกต่างนั้นก็มีผลใช้บังคับได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 151 ดังนั้น หากภาครัฐประสงค์ที่จะคุ้มครองลูกหนี้ที่ต้องรับภาระจากอัตราดอกเบี้ยที่สูงเกินไป ภาครัฐควรเป็นผู้จัดหาแหล่งเงินกู้ที่มีดอกเบี้ยในอัตราต่ำเพื่อช่วยเหลือประชาชนโดยเฉพาะในช่วงที่ประสบปัญหาเศรษฐกิจในยุคสถานการณ์โควิด 19